Ξένο σώμα στη μύτη

Τα παιδιά έχουν την τάση να εξερευνούν τον κόσμo και τα αντικείμενα. Στα πλαίσια της διαδικασίας αυτής συχνά εισάγουν αντικείμενα στο στόμα ή τη μύτη τους. Στο στόμα τα αντικείμενα τα καταπίνουν,τα φτύνουν ή στη χειρότερη των περιπτώσεων περνούν προς το αναπνευστικό,οπότε έχουμε σοβαρά προβλήματα. Σίγουρα όμως, δεν παραμένουν στο στόμα τους για πολύ. Δε συμβαίνει το ίδιο, ωστόσο και με τη μύτη. Η μύτη είναι μια κλειστή κοιλότητα και εκεί το ξένο σώμα μπορεί να σφηνώσει και να παραμείνει καιρό.

Οι ηλικίες που συχνότερα βάζουν ξένα σώματα στη μύτη είναι από 18 μηνών ως 4 ετών. Τα πιο συχνά ξένα σώματα είναι όσπρια όπως φασόλια και πλαστικά ή μεταλλικά αντικείμενα. Τα οργανικά υλικά επειδή διαλύονται προκαλούν ερεθισμό στο βλεννογόνο και πόνο. Τα αδρανή υλικά όπως το πλαστικό και το μέταλλο μπορεί να μην ενοχλούν και να παραμείνουν στη μύτη για καιρό με κίνδυνο να αναπτυχθεί ινώδης ιστός και να περιχαρακωθεί το ξένο σώμα ή και να προκαλέσει διάτρηση του διαφράγματος. Βέβαια, ο μεγάλος κίνδυνος στην περίπτωση του ξένου σώματος στη μύτη είναι να γλιστρήσει στον αεραγωγό και να προκαλέσει απόφραξη του αναπνευστικού.

Ξένο σώμα στη μύτη πρέπει να υποπτεύεται κανείς όταν το παιδί βγάζει πύον από το ένα μόνο ρουθούνι ή παραπονείται για απόφραξη στη μια μόνο πλευρά.Μπορεί να υπάρχει και μικροαιμορραγία από το ρουθούνι αυτό. Βέβαια, δεν είναι σπάνιο το παιδί να αναφέρει σε κάποια στιγμή ότι έχει βάλει το ξένο σώμα στη μύτη του.

Όταν διαπιστωθεί το ξένο σώμα, πρέπει να αφαιρεθεί, συνήθως από εξειδικευμένο γιατρό, δηλαδή από τον ΩΡΛ. Αυτό συνήθως γίνεται με το παιδί ξύπνιο, να κάθεται στην αγκαλιά των γονέων του. Σπάνια μπορεί να χρειαστεί γενική αναισθησία για να αφαιρεθεί το ξένο σώμα. Εν συνεχεία, το παιδί λαμβάνει για λίγες μέρες αντιβιοτικά και τοπικές ρινικές αλοιφές για τον ερεθισμό του βλεννογόνου.

Εισρόφηση ξένου σώματος

Λέγοντας εισρόφηση ξένου σώματος εννοούμε, την είσοδο ενός μικρού αντικειμένου στην τραχεία ή στους βρόγχους. Η εισρόφηση ξένου σώματος αποτελεί μια από τις συχνότερες αιτίες θανάτου από ατύχημα στα παιδιά μικρότερα των 4 ετών και μπορεί σε σημαντικό βαθμό να προληφθεί με την κατάλληλη ενημέρωση των γονέων αλλά και την ευαισθητοποίηση των γιατρών ώστε να γίνει έγκαιρα η διάγνωση κι αφαίρεση του ξένου σώματος με βρογχοσκόπηση.
Η εισρόφηση ξένου σώματος μπορεί άμεσα ν’ απειλήσει την ζωή του παιδιού προκαλώντας απόφραξη των αναπνευστικών οδών και θάνατο ή αν δεν είναι πλήρης η απόφραξη να προκαλέσει αλλεπάλληλες λοιμώξεις (υποτροπιάζουσες πνευμονίες). Αν το ξένο σώμα δεν αφαιρεθεί πάντα υπάρχει ο κίνδυνος της μετακίνησης του μέσα στους βρόγχους και της πρόκλησης ασφυξίας.

Οδηγίες για την πρόληψη κι αντιμετώπιση της εισρόφηση ξένου σώματος:

1)Μην δίνεται στα παιδιά κάτω των 4 ετών ξηρούς καρπούς, κομμάτια μήλου, καρότου, ρόγες σταφυλιών κι άλλες σκληρές τροφές.
2)Μην επιτρέπετε στα παιδιά να τρώνε ενώ περπατούν, τρέχουν ή παίζουν. Διδάξτε τα από μικρά να συγκεντρώνονται την ώρα του φαγητού και να μην μιλούν και γελούν όταν μασάνε.
3)Τα μικροαντικείμενα και τα παιχνίδια που περιέχουν μικρά κομμάτια πρέπει ν’ απομακρύνονται από το χώρο που βρίσκονται τα παιδιά.
4)Τα παιδιά να αποθαρρύνονται να βάζουν στο στόμα τους αντικείμενα. Αυτό ισχύει και για τα μεγαλύτερα παιδιά γιατί εισρόφηση μπορεί να συμβεί κι από απροσεξία.
5)Αν υπάρχει υποψία εισρόφησης το παιδί να μεταφέρεται άμεσα στο τμήμα επειγόντων περιστατικών για έλεγχο.
6)Η εκπαίδευση όλων στην αντιμετώπιση του πνιγμού από ξένο σώμα με διάφορους χειρισμούς είναι πολύ σημαντικό για την προσφορά πρώτων βοηθειών.

Εγκολεασμός

Ο εγκολεασμός είναι από τα πιο επείγοντα χειρουργικά προβλήματα της βρεφικής ηλικίας. Χαρακτηρίζεται από την είσοδο και παγίδευση ενός τμήματος του εντέρου σ’ άλλο κομμάτι του εντέρου με αποτέλεσμα την διακοπή αιμάτωσης και τη νέκρωση του εγκολεασμένου εντέρου.

Συμπτώματα

Τα βρέφη παρουσιάζουν εμέτους κι έντονα περιοδικά κοιλιακά άλγη που εναλλάσσονται από περιόδους ωχρότητας, ατονίας  και λήθαργου. Μπορεί να παρατηρηθούν και σημεία αφυδάτωσης. Άλλο σύμπτωμα είναι οι αιμορραγικές κενώσεις(πήγματα αίματος και βλέννας).

Κλινική εξέταση

Ψηλαφώντας την κοιλιά ο γιατρός μπορεί να διαπιστώσει την ύπαρξη μιας ευαίσθητης, συμπαγούς, αλλαντοειδούς μάζας στην κοιλιά του βρέφους με εγκολεασμό.

Διάγνωση

Η διάγνωση γίνεται με απλή ακτινογραφία κοιλίας, με υπερηχογράφημα ή με βαριούχο υποκλυσμό.

Θεραπεία

Η επιτυχής ανάταξη του εγκολεασμού συνήθως γίνεται με τον βαριούχο υποκλυσμό, ειδάλλως γίνεται λαπαροσκοπικά χειρουργική αποκατάσταση.

Πρόγνωση   

Εάν η διάγνωση και η θεραπεία γίνουν έγκυρα η πρόγνωση είναι καλή και η επανεμφάνιση σπάνια.

Αιμαγγειώματα

Τα αιμαγγειώματα είναι καλοήθεις δερματικοί όγκοι που αποτελούνται από αιμοφόρα αγγεία που έχουν υπερπλαστεί. Συνήθως εμφανίζονται τις πρώτες εβδομάδες ζωής του βρέφους κι αυξάνονται γρήγορα μέσα στο πρώτο χρόνο ζωής. Στη συνέχεια συρρικνώνονται μέχρι να υποχωρήσουν τελείως κατά τη νηπιακή ηλικία.
Τα αιμαγγειώματα εμφανίζονται πιο συχνά στα κορίτσια, στα πρόωρα βρέφη με χαμηλό βάρος γέννησης και στα άτομα με ανοιχτό χρώμα δέρματος.
Το χρώμα των αιμαγγειωμάτων διαφέρει κι εξαρτάται από το βάθος στο οποίο βρίσκονται. Αν η ανώμαλη συγκέντρωση των αγγείων είναι επιφανειακή τότε έχουν κόκκινο χρώμα (ηβώδες αιμαγγείωμα ή strawberry). Στην περίπτωση που η ανώμαλη συλλογή των αγγείων είναι κάτω από την επιδερμίδα, έχουν μωβ χρώμα (σηραγγώδες αιμαγγείωμα ή cavernous).
Τέλος υπάρχουν και τα μικτά αιμαγγειώματα, συνδυασμός  των δύο παραπάνω. Το μέγεθος τους ποικίλει. Όταν ένα αιμαγγείωμα υποχωρήσει παραμένει στην επιδερμίδα  ωχρότητα, ρυτίδωση και μικρή ατροφία του δέρματος.
Συνήθως τα αιμαγγειώματα εντοπίζονται στο δέρμα (κυρίως στο πρόσωπο και τον κορμό), αλλά σπάνια μπορεί να τα βρούμε σε εσωτερικά όργανα όπως στο συκώτι, στους πνεύμονες, στον γαστρεντερικό σωλήνα ακόμη και στον εγκέφαλο. Στα παιδιά που έχουν πολλαπλά αιμαγγειώματα στο δέρμα συνιστάται να γίνεται έλεγχος με υπερηχογράφημα για τον αποκλεισμό ύπαρξης αιμαγγειωμάτων στα εσωτερικά όργανα.

Επιπλοκές των αιμαγγειωμάτων.

Μικρό ποσοστό αιμαγγειωμάτων μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα. Τέτοια είναι:

1. Τα αιμαγγειώματα που βρίσκονται σε εσωτερικά όργανα ,όπως το ήπαρ ή εμποδίζουν ζωτικές λειτουργίες, όπως η όραση, η ακοή, η αναπνοή ή η σίτιση.
2. Τα αιμαγγειώματα που προκαλούν δυσμορφίες στο πρόσωπο.
3. Αυτά που εξελκούνται κι αιμορραγούν.

Θεραπεία των αιμαγγειωμάτων.

Συνήθως τα αιμαγγειώματα υποχωρούν μόνα τους και δεν χρειάζεται να παρέμβουμε θεραπευτικά. Σε περίπτωση που υπάρξει εξέλκωση απαιτείται καλή καθαριότητα και τοπική αντισηψία.
Θεραπεία χρήζουν τα αιμαγγειώματα που εμποδίζουν ζωτικές λειτουργίες (π.χ. όραση, αναπνοή), αυτά που εντοπίζονται στα εσωτερικά όργανα κι αυτά που προκαλούν έντονες αισθητικές παραμορφώσεις. Η θεραπεία γίνεται με φάρμακα (συνήθως κορτικοστεροειδή από το στόμα, βέβαια τα τελευταία χρόνια έχουν δοκιμαστεί με επιτυχία κι άλλα  φάρμακα όπως η ιντερφερόνη και η προπανολόλη με πολύ καλά αποτελέσματα.). Εναλλακτικά υπάρχει η χειρουργική αντιμετώπιση και η θεραπεία με λέιζερ.

Οξεία σκωληκοειδίτιδα

Οξεία σκωληκοειδίτιδα είναι μια κατάσταση κατά την οποία η σκωληκοειδής απόφυση παθαίνει φλεγμονή και γεμίζει με πύον. Η σκωληκοειδής απόφυση  είναι μία απόληξη του παχέως εντέρου σε σχήμα δακτύλου στην κάτω δεξιά πλευρά της κοιλιάς.  Η μικρή αυτή δομή δεν έχει καμία γνωστή λειτουργία, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να προκαλέσει προβλήματα.

Η οξεία σκωληκοειδίτιδα προκαλεί πόνο που συνήθως αρχίζει γύρω από τον ομφαλό  και έπειτα εντοπίζεται στο κάτω δεξιό μέρος της κοιλιάς σας.  Στη σκωληκοειδίτιδα ο πόνος συνήθως αυξάνεται σε μια περίοδο 12 έως 18 ωρών και τελικά γίνεται πολύ έντονος.

Η  σκωληκοειδίτιδα μπορεί να συμβεί στον οποιονδήποτε, αλλά πιο συχνά εμφανίζεται σε άτομα μεταξύ των ηλικιών 10 και 30. Η τυπική θεραπεία της σκωληκοειδίτιδας είναι η χειρουργική αφαίρεση του εξαρτήματος.

Τα συμπτώματα της σκωληκοειδίτιδας είναι:

• Πόνος που ξεκινά γύρω από τον ομφαλό και συχνά μετατοπίζεται στην κάτω δεξιά κοιλιακή χώρα.
• Ο πόνος που γίνεται πιο έντονος όσο περνούν οι ώρες.
• Ευαισθησία που προκύπτει όταν εφαρμόζεται πίεση δεξιά στο κάτω μέρος της κοιλιάς.
• Οξύς πόνος στην κάτω δεξιά κοιλιακή χώρα που εμφανίζεται κατά την  πίεση και στη συνέχεια χειροτερεύει όταν αίρεται η πίεση(ριμπάουντ).
• Πόνος που χειροτερεύει όταν το παιδί βήχει, περπατάει ή κάνει κινήσεις.
• Ναυτία.
• Έμετος.
• Απώλεια της όρεξης.
• Χαμηλός πυρετός.
• Δυσκοιλιότητα.
• Διάρροια.
• Κοιλιακό πρήξιμο. 

Η εντόπιση του πόνου  μπορεί να ποικίλλει, ανάλογα με την ηλικία  και τη θέση του εξαρτήματος . Τα μικρά παιδιά ή οι έγκυες γυναίκες, ειδικά, μπορεί να έχουν πόνο σκωληκοειδίτιδας που εμφανίζεται σε διαφορετικά μέρη.

Πότε να  απευθυνθείτε σε γιατρό
Κλείστε ένα ραντεβού με ένα γιατρό αν το παιδί σας παρουσιάσει σημάδια ή συμπτώματα που σας ανησυχούν. Αν ο κοιλιακός πόνος είναι τόσο μεγάλος ώστε το παιδί δεν είναι σε θέση ακόμα και να καθίσει απαιτείται άμεση ιατρική φροντίδα.

Αιτιολογία
Η αιτία της σκωληκοειδίτιδας δεν είναι πάντοτε σαφής. Μερικές φορές η οξεία σκωληκοειδίτιδα μπορεί να προκύψει ως αποτέλεσμα :

• Μιας απόφραξης. Ένα σκληρό κομμάτι  κοπράνων (κοπρόλιθος) μπορεί να παγιδευτεί στο στόμιο της κοιλότητας που έχει η σκωληκοειδής απόφυση.
• Μιας μόλυνσης. Η σκωληκοειδίτιδα μπορεί να ακολουθήσει  μια ιογενή λοίμωξη του γαστρεντερικού, ή μπορεί να προέρχεται από άλλα είδη φλεγμονής.

Και στις δύο περιπτώσεις, τα βακτήρια εισβάλλουν γρήγορα μέσα στην σκωληκοειδή απόφυση κι αν δεν αντιμετωπιστεί η λοίμωξη έγκαιρα, μπορεί να συμβεί ρήξη με πολύ σοβαρές επιπλοκές.

Επιπλοκές

1. Οξεία περιτονίτιδα. Το περιεχόμενο των εντέρων και τα μικρόβια, αν γίνει ρήξη της σκωληκοειδούς απόφυσης, μπορεί να διαρρεύσουν στην κοιλιακή κοιλότητα.  Αυτό μπορεί να προκαλέσει  μόλυνση της κοιλιακής  κοιλότητας (περιτονίτιδα).
2. Απόστημα. Η μόλυνση και η διήθηση του εντερικού περιεχομένου μπορούν να σχηματίσουν ένα περιτοναϊκό απόστημα. Το περιτοναϊκό  απόστημα απαιτεί θεραπεία πριν σπάσει, προκαλώντας μια ακόμη πιο εκτεταμένη μόλυνση στην κοιλιακή κοιλότητα.

Ο πόνος της σκωληκοειδίτιδας μπορεί να αλλάξει με την πάροδο του χρόνου, έτσι ώστε η  διάγνωση να τίθεται δυσκολότερα.  Επιπλέον, ο κοιλιακός πόνος μπορεί να προκύψει από άλλες αιτίες, εκτός από σκωληκοειδίτιδα.  Για να γίνει η διάγνωση σε περίπτωση υπόνοιας σκωληκοειδίτιδας, ο γιατρός  θα πάρει λεπτομερές ιστορικό των συμπτωμάτων και θα κάνει μια προσεκτική εξέταση της κοιλιάς.

Διάγνωση
Δοκιμασίες που χρησιμοποιούνται για τη διάγνωση σκωληκοειδίτιδας περιλαμβάνουν:

• Φυσική εξέταση για την αξιολόγηση του πόνου. Ο γιατρός θα  εφαρμόσει ήπια πίεση στην επώδυνη περιοχή.  Όταν η πίεση απελευθερώνεται ξαφνικά, ο πόνος της σκωληκοειδίτιδας συχνά χειροτερεύει, πράγμα που σημαίνει ότι το παρακείμενο περιτόναιο φλεγμαίνει.  Άλλα σημάδια είναι σκληρή κοιλιά κατά την ψηλάφηση, λόγω μυϊκής σύσπασης.
• Εξέταση αίματος. Ελέγχουμε για υψηλό αριθμό λευκών αιμοσφαιρίων, που συνήθως δείχνουν λοίμωξη.
• Εξέταση ούρων. Μία ανάλυση ούρων για να αποκλειστεί μια ουρολοίμωξη ή μια πέτρα στα νεφρά ως αιτία πόνου, μπορεί να χρειαστεί.  Εάν υπάρχει πέτρα στα νεφρά, τα ερυθρά αιμοσφαίρια βρίσκονται στην μικροσκοπική εξέταση των ούρων.
• Απεικονιστικές εξετάσεις. Ο γιατρός  μπορεί να συστήσει επίσης μια ακτινογραφία κοιλιάς, ένα υπερηχογράφημα ή αξονική τομογραφία για να επιβεβαιωθεί η σκωληκοειδίτιδα ή να βρεθούν άλλες αιτίες για τον πόνο.

Η θεραπεία της σκωληκοειδίτιδας συνήθως περιλαμβάνει επείγουσα χειρουργική επέμβαση για να αφαιρεθεί το πάσχον όργανο.  Άλλη αντιμετώπιση ανάλογα με την κατάσταση του ασθενούς μπορεί να είναι απαραίτητη.

Χειρουργική επέμβαση για αφαίρεση του εξαρτήματος (σκωληκοειδεκτομή).
Η σκωληκοειδεκτομή μπορεί να γίνει σαν ανοικτή χειρουργική επέμβαση με μία τομή στην κοιλιά που είναι περίπου 5 έως 10 εκατοστά. Διαφορετικά η εγχείρηση σκωληκοειδίτιδας μπορεί να γίνει  λαπαροσκοπικά. Κατά τη διάρκεια μιας λαπαροσκοπικής σκωληκοειδεκτομής, ο χειρουργός εισάγει ειδικά χειρουργικά εργαλεία και μια βιντεοκάμερα στην κοιλιά για να αφαιρέσει την σκωληκοειδή απόφυση.

Σε γενικές γραμμές, η λαπαροσκοπική χειρουργική αφαίρεση επιτρέπει στον ασθενή να ανακάμψει ταχύτερα και αφήνει λιγότερες ουλές.  Αλλά η λαπαροσκοπική χειρουργική επέμβαση δεν είναι κατάλληλη για όλους.  Αν έχει συμβεί ρήξη και η λοίμωξη έχει εξαπλωθεί πέρα από την σκωληκοειδή απόφυση ή αν υπάρχει απόστημα, μπορεί να χρειαστεί μια ανοικτή σκωληκοειδεκτομή που επιτρέπει στον χειρουργό να καθαρίσει την κοιλιακή κοιλότητα.

Συνήθως ο ασθενείς αναρρώνει μία ή δύο ημέρες στο νοσοκομείο μετά από σκωληκοειδεκτομή.
Παροχέτευση  αποστήματος πριν από την επέμβαση σκωληκοειδεκτομής.

Εάν υπάρχει ένα απόστημα, πρέπει να παροχετευτεί με την τοποθέτηση ενός σωλήνα. Η σκωληκοειδεκτομή μπορεί να γίνει αρκετές εβδομάδες αργότερα όταν η λοίμωξη είναι υπό έλεγχο.

Αποθεραπεία
Μετά από την χειρουργική επέμβαση χρειάζεται κάποιο χρονικό διάστημα για ν’ ανακάμψει ο οργανισμός. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου αποκατάστασης, μπορείτε να λάβετε μέτρα για να βοηθήσετε το σώμα να επιταχύνει την επούλωση μετά την επέμβαση, όπως:

1. Αποφυγή της έντονης δραστηριότητας στην αρχή. Εάν η σκωληκοειδεκτομή έγινε λαπαροσκοπικά, περιορισμός της δραστηριότητας  για τρεις με πέντε ημέρες μετά την επέμβαση. Αν η σκωληκοειδεκτομή έγινε με ανοικτή επέμβαση, για 10 έως 14 ημέρες μετά την επέμβαση.
2. Υποστήριξη της κοιλιάς. Μπορεί να αισθανθείτε πόνο στην κοιλιά, στον βήχα, το γέλιο ή σε άλλες κινήσεις. Τοποθετήστε ένα μαξιλάρι πάνω από την κοιλιά  και εφαρμόστε πίεση πριν από αυτές τις κινήσεις.
3. Γρήγορη κινητοποίηση. Αρχίστε σιγά-σιγά και σταδιακά αυξήστε τις δραστηριότητες. Ξεκινήστε με μικρές βόλτες. Τα παιδιά συνήθως είναι σε θέση να επιστρέψουν στο σχολείο σε λιγότερο από μία εβδομάδα μετά την επέμβαση, αν και έντονη δραστηριότητα, όπως γυμναστήριο ή σπορ, θα πρέπει να περιορίζεται για δύο έως τέσσερις εβδομάδες μετά την επέμβαση.