Θηλασμός και αντιβίωση

Τα αντιβιοτικά είναι τα συχνότερα χορηγούμενα φάρμακα μετά τον τοκετό. Διέρχονται σε μεγάλο βαθμό στο μητρικό γάλα άρα μπορούν να φτάσουν στο βρέφος μέσω του θηλασμού προκαλώντας προβλήματα όπως: μεταβολή της εντερικής χλωρίδας του βρέφους και αλλεργικές αντιδράσεις. Επίσης μπορεί να επηρεάσουν τα αποτελέσματα καλλιεργειών σε τυχόν  έλεγχο λοίμωξης του βρέφους.Τα αντιβιοτικά χωρίζονται σε τρεις κατηγορίες:
1)Ασφαλή κατά τη διάρκεια του θηλασμού.
• αμινογλυκοσίδες
• αμοξυκιλλίνη(κλαβουλανικό)
• αντιφυματικά
• κεφαλοσπορίνες
• μακρολίδες
• πενικιλλίνες
• τριμεθοπρίμη/σουλφαμεθαζόλη
2)Επιτρέπεται με προσοχή η χρήση.
• κλινδαμυκίνη
• νιτροφουραντoΐνη
• τετρακυκλίνες
• χλωραμφενικόλη
3)Απαγορεύεται η λήψη τους κατά τον θηλασμό.
• μετρονιδαζόλη
• κινολόνες
Kαλό είναι κάθε φορά ο θηλασμός να γίνεται λίγο πριν την χορήγηση της δόσης του φαρμάκου στη μητέρα.

10 συμβουλές για υγιεινή διατροφή των παιδιών

1)Βάλτε στην καθημερινή τους διατροφή τα φρούτα και τα λαχανικά(1 ποτήρι χυμό, ένα μπωλ φρουτόκρεμα  ή φρουτοσαλάτα,3 κουταλιές σούπας λαχανικά μαγειρεμένα ή σαλάτα κι ένα φρούτο είναι απαραίτητα να καταναλώνονται κάθε μέρα από τα παιδιά).
2)Αποφύγετε να τρώνε κόκκινο κρέας πάνω από 2 φορές την εβδομάδα, προτιμείστε το λευκό κρέας όπως κοτόπουλο και γαλοπούλα.
3)Μαγειρεύετε πάντοτε με ελαιόλαδο.
4)Δώστε τους να καταναλώνουν άπαχα γαλακτοκομικά προϊόντα όπως light τυρί και γάλα(σε παιδιά πάνω από 2 ετών).
5)Το ψάρι είναι απαραίτητο στην διατροφή τους 2 φορές την εβδομάδα, μια φορά την εβδομάδα μπορούν να καταναλώσουν λιπαρό ψάρι όπως σκουμπρί ή σολωμό που είναι πλούσια σε ω-3 λιπαρά οξέα.
6)Αποφύγετε τα τηγανιτά, τα αλμυρά και τα γλυκά.
7)Μην τους δίνετε τροφές που περιέχουν συντηρητικά και χρωστικές.
8)Μην παραλείπετε γεύματα, τηρείτε το πρόγραμμα των 5 γευμάτων την ημέρα, με το βραδυνό να είναι το ελαφρύτερο γεύμα.
9)Μην τα επιβραβεύετε ποτέ με προσφορά φαγητού, μάθετέ τα να μην τρώνε βιαστικά και να μασάνε καλά.
10)Τέλος πολύ σημαντικό είναι να καταναλώνουν πολλά υγρά , κυρίως νερό.

Βιταμίνες και Ιχνοστοιχεία

Οι βιταμίνες και τα ιχνοστοιχεία είναι ουσίες που ήδη υπάρχουν στο σώμα μας σε σημαντικές ποσότητες.
Ο οργανισμός μας έχει ειδικούς τρόπους απορρόφησης, μεταφοράς και χρήσης από τα κύτταρα των ουσιών αυτών κι επίσης ειδικούς μηχανισμούς αποβολής τους.
Αν το παιδί κάνει σωστή και ισορροπημένη διατροφή,τότε λαμβάνει από την τροφή όλες τις απαραίτητες βιταμίνες και ιχνοστοιχεία για την ανάπτυξή του και δεν χρειάζεται να χορηγούμε συμπληρώματα διατροφής.
Οι κυριότερες βιταμίνες είναι:
Βιταμίνη Α
Θεμελιώδnς για τη σωστή ανάπτυξη του οργανισμού και κυρίως για τα οστά, τα δόντια, τα μαλλιά, τα νύχια, ενώ διατnρεί και το δέρμα υγιές.
Βιταμίνη Β1
Είναι απαραίτητη για τη σωστή λειτουργία της καρδιάς, των μυών και του νευρικού συστήματος.
Βιταμίνη Β2
Βοηθάει στη σωστή ανάπτυξη, στην παραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων,στη διατήρηση υγιούς δέρματος,νυχιών και τριχών.
Νικοτιναμίδιο (Βιταμίνη Β3)
Απαραίτητο για την υγεία του νευρικού και πεπτικού συστήματος, καθώς και για την υγεία του δέρματος.
Βιταμίνη Β6
Παίζει σημαντικό ρόλο στη σύνθεση των ερυθρών αιμοσφαιρίων και την ομαλή λειτουργία του νευρικού συστήματος. Διατηρεί το δέρμα υγιές.
Βιταμίνη Β12
Απαραίτητη για τη σύνθεση των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Διατηρεί υγιές το νευρικό σύστημα. Η έλλειψη της μπορεί να εξελιχθεί σε κακοήθη αναιμία.
Βιταμίνη C
Έχει οντιοξειδωτικές ιδιότnτες, προστατεύει τους ιστούς του σώματος και είναι απαραίτητη σε καταστάσεις στρες.
Βιταμίνη D3
Βοηθάει στπν απορρόφηση του ασβεστίου, στο μεταβο­λισμό του φωσφόρου και είναι σημαντική για τη διατήρη­ση της υγείας των οστών.
Βιταμίνη Ε
Προστατεύει τα κύτταρα και φροντίζει για τη σωστή λειτουργία του κυκλοφορικού, του νευρικού και του πεπτικού συστήματος.
Βιοτίνη
Παίζει σημαντικό ρόλο στο μεταβολισμό των πρωτεϊνών, λιπών και υδατανθράκων. Απαραίτητο στοιχείο για τη φυσιολογική λειτουργία του οργανισμού.
Φυλλικό Οξύ
Σημαντικότατο συνένζυμο για την αποσύνθεση των παλιών και τη σύνθεση νέων πρωτεϊνών. Απαραίτητο για τη σύνθεση του DΝΑ και του RNA. Σημαντικό για την παραγωγή των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Προστατεύει από τη στεφανιαία νόσο.
Βήτα-καροτένιο
Δρα ως οντιοξειδωτικό προστατεύοντας τα συστατικά των κυττάρων. Ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα.
Μέταλλα
Μαγνήσιο
Είναι υπεύθυνο για πολλές λειτουργίες του οργανισμού, όπως για τη μεταβίβαση των νευρικών παλμών, την ανάπτυξη των δοντιών και σκελετού, καθώς και για την ομαλή λειτουργία της καρδιάς και των μυών.
Ασβέστιο
Βασικό συστατικό δοντιών και σκελετού. Υπάρχει στον οργανισμό σε μεγαλύτερες ποσότητες από οποιοδήποτε άλλο μεταλλικό στοιχείο και είναι το πιο σημαντικό για τον οργανισμό.
Σίδηρος
Αυξάνει την άμυνα του οργανισμού. Απαραίτπτος για τη σύνθεση της αιμοσφαιρίνnς n οποία μεταφέρει οξυγόνο στον οργανισμό.
Χαλκός
Αναγκαίος για τον σωστό σχηματισμό της αιμοσφαιρίνnς και για την παραγωγή ορισμένων ενζύμων.
 Ψευδάργυρος
Φροντίζει να είναι σωστές και αποτελεσματικές οι βιοχnμι­κές διαδικασίες του οργανισμού.

Θηλασμός και διατροφή

Η σωστή διατροφή της μητέρας που θηλάζει παίζει μεγάλο ρόλο στην ποιότητα του γάλατος και κατά συνέπεια στην διατροφή του βρέφους, ειδικά αν θηλάζει αποκλειστικά.

Οι θηλάζουσες μαμάδες που τρώνε λιγότερο από 1500 με 1800 θερμίδες ανά ημέρα, μπορεί να εμφανίσουν μείωση της προσφοράς γάλακτος. Σημασία έχει βέβαια εκτός από την ποσότητα και η ποιότητα του γάλακτος. Αυτό διασφαλίζεται με μια ισορροπημένη, υγιεινή διατροφή που βασίζεται σε ένα ποικίλο μενού υψηλής ποιότητας τροφών με στόχο το μητρικό γάλα να είναι πλούσιο σε βιταμίνες, μέταλλα και ιχνοστοιχεία. Οι θηλάζουσες μητέρες που ακολουθούν μια θρεπτική δίαιτα εξασφαλίζουν καλή υγεία τόσο για τις ίδιες όσο και για τα μωρά τους.
Συμβουλές για τις διατροφικές συνήθειες κατά τη γαλουχία:
Πίνετε αρκετά υγρά.
Μέρος της υγιεινής διατροφής για τη θηλάζουσα μητέρα περιλαμβάνει αρκετό νερό και άλλα υγρά. Οι θηλάζουσες μητέρες πρέπει να πίνουν τουλάχιστον 8 ποτήρια νερό την ημέρα.
Δεν υπάρχει καμία απόδειξη ότι η πρόσληψη περισσότερων υγρών θα αυξήσει την προσφορά γάλακτος παρόλο που η λήψη πολλών υγρών βοηθάει γενικά την καλύτερη λειτουργία του οργανισμού καταπολεμώντας την δυσκοιλιότητα κι απομακρύνοντας τις διάφορες τοξίνες μέσω της διούρησης. 
Καταναλώστε  αρκετές θερμίδες.
Οι μητέρες που θηλάζουν χρειάζονται περίπου 300 με 500 επιπλέον θερμίδες ανά ημέρα από ό, τι ήταν αναγκαίο για να διατηρηθεί το προ-εγκυμοσύνης βάρος.
Φάτε μια ισορροπημένη και ποικίλη διατροφή.
Η διατροφή στο θηλασμό πρέπει να είναι ελεύθερη. Η καλύτερη ένδειξη για το πόσο θα πρέπει να τρώτε είναι η δική σας όρεξη. Η πυραμίδα των τροφών δείχνει το πόσο από κάθε είδος πρέπει κανείς να καταναλώνει ανάλογα με το μέγεθός τους στην πυραμίδα. Η συνολική ημερήσια πρόσληψη πρέπει να περιλαμβάνει μια ποικιλία από κάθε ομάδα τροφίμων.
Η πρόσληψη θερμίδων εξαρτάται από το πόσο ασκείστε και αν επιθυμείτε να διατηρήσετε το βάρος σας, να χάσετε ή να κερδίσετε βάρος. Τρώτε διαφορετικά φαγητά για να πάρετε τις θερμίδες, βιταμίνες και μέταλλα που χρειάζεται για να παραμείνετε υγιείς.
Πρωτεΐνες.
Οι θηλάζουσες μητέρες πρέπει να τρώνε 64  γραμμάρια πρωτεΐνης την ημέρα. Οι   πρωτεΐνες βοηθούν στην ανάπτυξη όλων των ιστών(μύες, οστά κτλ) και στην υγεία των κυττάρων του σώματος ,επίσης βοηθούν την αντίσταση στις λοιμώξεις με την παραγωγή αντισωμάτων. Τροφές πλούσιες σε πρωτεΐνες είναι το κρέας, το ψάρι, τα αυγά, το γάλα, το τυρί, τα φασόλια ,το φυστικοβούτυρο, η σόγια και τα προϊόντα ολικής αλέσεως.
Λιπαρά οξέα.
Τα λιπαρά ψάρια (σολωμός, σκουμπρί, σαρδέλα) είναι εξαιρετικές πηγές λιπαρών οξέων, τα οποία είναι πολύ χρήσιμα στην ανάπτυξη του εγκεφάλου και των μαθησιακών δυνατοτήτων του βρέφους.
Ασβέστιο.
Το ασβέστιο απελευθερώνεται από τα οστά σας και εμπλουτίζει το γάλα σας κατά τον διάρκεια του θηλασμού, ωστόσο αυτό δεν αυξάνει τον κίνδυνο για οστεοπόρωση, γιατί θα ανακτήσετε την οστική μάζα μετά τον απογαλακτισμό. Η διατροφή της θηλάζουσας μητέρας απαιτεί 1200 mg ασβεστίου την ημέρα. Μεγάλες πηγές ασβεστίου είναι το γάλα, το τυρί, το γιαούρτι, ο κρόκος αυγού, τα αμύγδαλα, τα φυλλώδη λαχανικά και τα δημητριακά ολικής αλέσεως. Αν δεν λαμβάνετε αρκετό ασβέστιο από τη διατροφή σας συνιστάται να πάρετε ένα συμπλήρωμα ασβεστίου.
Σίδηρος.
 Το έμβρυο αντλεί σίδηρο από τα αποθέματα σιδήρου της μητέρας, προκειμένου να δημιουργήσει τα δικά του, μιας και τους πρώτους 4 με 6 μήνες της ζωής του θα τρέφεται αποκλειστικά με γάλα, που είναι φτωχό σε σίδηρο. Ο σίδηρος που εκκρίνεται στο μητρικό γάλα είναι λίγος σε ποσότητα αλλά έχει καλύτερη απορρόφηση. Εξαιρετικές πηγές σιδήρου είναι το κόκκινο κρέας, το συκώτι, τα πουλερικά, τα αυγά, τα ψάρια, οι ξηροί καρποί, οι ελιές, το ψωμί  και τα ζυμαρικά.
Αν θηλάζετε αποκλειστικά καλό είναι τους πρώτους 6 μήνες να λαμβάνετε συμπλήρωμα σιδήρου σε δοσολογία που θα σας υποδείξει ο γιατρός σας.
Βιταμίνη D.
 Η βιταμίνη D είναι απαραίτητη για το σχηματισμό των οστών και των δοντιών του βρέφους. Επίσης, ενισχύει το νευρικό σύστημα, την ανάπτυξη των μυών αλλά και την πήξη του αίματος. Υπάρχει άφθονη στο γάλα, στα ψάρια, στα αυγά, στα δημητριακά και το μουρουνέλαιο.
Τα περισσότερα τρόφιμα επιτρέπονται στη διατροφή της μητέρας που θηλάζει ,όμως υπάρχουν ειδικές περιπτώσεις όπου συνιστάται να ακολουθηθεί  μια ειδική δίαιτα πχ σε μωρά με αλλεργία στο γάλα αγελάδας αποκλείουμε τα γαλακτοκομικά από την διατροφή της μητέρας.
Τρόφιμα και "κολικοί".
Υπάρχουν λίγα στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι τα τρόφιμα που προκαλούν σε εμάς αέρια ή τα πικάντικα τρόφιμα - όταν καταναλώνονται με μέτρο – σχετίζονται με ενοχλήσεις ή προβλήματα στο βρέφος που θηλάζει. Μελέτες έχουν δείξει ότι η κατανάλωση τροφών όπως τα φασόλια δεν σχετίζεται με κολικούς στα βρέφη.Τα  αέρια προέρχονται από το άπεπτο τμήμα που παραμένει στο έντερο μας. Οι ουσίες που εισέρχονται στην κυκλοφορία του αίματος και στο μητρικό γάλα δεν προκαλούν αέρια.
Θηλασμός και χορτοφαγία.
Το γάλα των χορτοφάγων μητέρων είναι συνήθως θρεπτικά παρόμοιο με των υπολοίπων. Οι αποκλειστικά χορτοφάγες μητέρες πρέπει όμως να βεβαιωθούν ότι η διατροφή τους περιλαμβάνει αρκετές πρωτεΐνες και μπορεί να απαιτηθούν επιπλέον βιταμίνη Β12, βιταμίνη D, σίδηρος, ασβέστιο και κατά τη διάρκεια του θηλασμού, προκειμένου το μητρικό γάλα να περιέχει επαρκή ποσότητα των εν λόγω βιταμινών και ανόργανων στοιχείων.
Καφές, τσάι και καφεϊνούχα ποτά.
Η καφεΐνη δεν απαγορεύεται τελείως στη διατροφή του θηλασμού αν και είναι καλύτερο να την περιορίσετε ενώ θηλάζετε, διότι μπορεί να κάνει το μωρό σας νευρικό ή ευερέθιστο, και μπορεί να έχει συνέπειες στον ύπνο του. Είναι καλύτερο να πίνετε ως επί το πλείστον ροφήματα χωρίς καφεΐνη .
Αλκοόλ.
Η κατανάλωση αλκοόλ σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να είναι συμβατή με το θηλασμό. Η συχνή και άμετρη κατανάλωση οινοπνεύματος μπορεί να προκαλέσει σοβαρές παρενέργειες στο μωρό, να επιβραδύνει την αύξηση του σωματικού βάρους και να οδηγήσει σε κινητική καθυστέρηση.
Κάπνισμα.
Το βαρύ κάπνισμα μπορεί να μειώσει την παραγωγή γάλακτος. Σε μερικές περιπτώσεις, ο καπνός του τσιγάρου προκαλεί συμπτώματα στο βρέφος όπως ναυτία, εμετό, κοιλιακές κράμπες και διάρροια.
Φάρμακα.
Μερικά φάρμακα δεν απεκκρίνονται στο γάλα ωστόσο στα περισσότερα αντενδείκνυται η χρήση τους κατά τον θηλασμό. Αναφέρετε πάντα στο γιατρό που σας χορηγεί φαρμακευτική αγωγή ότι θηλάζετε.

Παιδική παχυσαρκία

Πιθανόν να έχετε ήδη ακούσει ότι είμαστε η γενιά με τα πιο υπέρβαρα παιδιά στην ιστορία. Στις 21 Ιανουαρίου 2011, το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC), κυκλοφόρησε καινούργια στατιστικά στοιχεία. Αυτό που είναι εκπληκτικό είναι ότι το πρόβλημα δεν μένει το ίδιο, αλλά συνεχίζει να αυξάνεται, χρόνο με το χρόνο.
Δεν υπήρξε καμία αύξηση μεταξύ του 1960 και του 1980, αλλά από το 1980 και μετά το ποσοστό των υπέρβαρων παιδιών έχει αρχίσει να αυξάνεται επικίνδυνα. Σύμφωνα με το CDC, το 17% ή 12,5 εκατομμύρια παιδιά και έφηβοι είναι παχύσαρκοι.
Η παχυσαρκία στα παιδιά έχει γίνει κυριολεκτικά επιδημία. Αν δεν φροντίσουμε να διδάξουμε στα παιδιά την υγιεινή διατροφή, οι προοπτικές για τη μακροπρόθεσμη υγεία τους θα είναι ζοφερές.

Τι είναι η παχυσαρκία;

Η παχυσαρκία, είναι η γενικευμένη συσσώρευση λίπους τόσο κάτω από το δέρμα αλλά και σ’ ολόκληρο το σώμα. Μερικά παιδιά είναι μεγαλόσωμα επειδή έχουν κατασκευαστικά μεγάλο και βαρύ σκελετό, το αυξημένο βάρος δεν δηλώνει απαραίτητα παχυσαρκία. Υπάρχουν γενικές κατευθυντήριες γραμμές για το πιο είναι κατάλληλο βάρος ανάλογα με ύψος του παιδιού.
Η παχυσαρκία συνήθως προκαλείται από υπερβολική λήψη φαγητού σε συνδυασμό με λιγότερη σωματική δραστηριότητα από τις ατομικές ανάγκες. Ορισμένα παιδιά έχουν κληρονομήσει μια γενετική προδιάθεση για παχυσαρκία. Μπορεί να ακολουθούν την ίδια διατροφή, όπως άλλα λεπτότερα παιδιά, αλλά αποθηκεύουν τις περισσότερες από τις θερμίδες που προσλαμβάνουν ως λίπος.
Το σώμα αποθηκεύει το νέο λίπος είτε με την αύξηση του αριθμού των λιποκυττάρων ή με αύξηση του μεγέθους των ήδη υπαρχόντων κυττάρων. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τον έλεγχο της παιδικής παχυσαρκίας καθώς τα νέα λιποκύτταρα σχηματίζονται κυρίως κατά τη διάρκεια της παιδικής ηλικίας. Η συσσώρευση μεγάλου αριθμού λιποκυττάρων στην παιδική ηλικία καθιστά πιο δύσκολη την καταπολέμηση της παχυσαρκίας στην ενήλικη ζωή.

Ποια παιδιά νοσούν από παχυσαρκία;

Τα υπέρβαρα τα παιδιά δεν είναι πάντα λαίμαργα και τεμπέλικα. Στην πραγματικότητα, πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι μερικά παχύσαρκα παιδιά δεν τρώνε περισσότερες θερμίδες από τους συνομηλίκους τους. Απλά χρειάζονται λιγότερη ποσότητα φαγητού και περισσότερη δραστηριότητα από αυτούς.
Μια ποικιλία από ορμονικές διαταραχές, όπως προβλήματα με την ινσουλίνη, τις ορμόνες του υποθαλάμου, της υπόφυσης και τις θυρεοειδικές ορμόνες, μπορεί να προκαλέσουν σοβαρή παχυσαρκία. Υπάρχουν επίσης μια σειρά από σπάνια κληρονομική σύνδρομα (όπως σ.Laurence-Moon-Biedl, σύνδρομο Prader-Willi και σύνδρομο Cushing) που χαρακτηρίζονται από παχυσαρκία.
Σε περίπτωση που το ύψος ενός παιδιού είναι καλό ή προχωρημένο για την ηλικία του, οι παραπάνω ιατρικές παθήσεις είναι εξαιρετικά απίθανες. Από την άλλη πλευρά, ένα παχύσαρκο παιδί με αργή ανάπτυξη ύψους θα πρέπει οπωσδήποτε να αξιολογείται.

Ποιες είναι οι επιπλοκές της παχυσαρκίας;

Η παχυσαρκία μπορεί να οδηγήσει σε πολλά άλλα προβλήματα υγείας, όπως διαβήτη, υψηλή πίεση του αίματος και άσθμα. Στην πραγματικότητα, με την αύξηση της παιδικής παχυσαρκίας, βλέπουμε επίσης μια ανησυχητική αύξηση του ποσοστού εφηβικής υψηλής αρτηριακής πίεσης, υψηλής χοληστερόλης και διαβήτη!

Πώς γίνεται η διάγνωση της παχυσαρκίας;

Τα διαγράμματα ανάπτυξης(καμπύλες αύξησης) μπορούν να μας βοηθήσουν να δούμε με ακρίβεια πως τα παιδιά μας μεγαλώνουν. Η καμπύλη ΔΜΣ(δείκτη μάζας σώματος), ειδικότερα, μπορεί να μας δώσει έγκαιρη προειδοποίηση, ακόμη και προτού ένα παιδί γίνει πραγματικά υπέρβαρο.

Πώς αντιμετωπίζεται η παχυσαρκία;

Η παχυσαρκία μπορεί να είναι πολύ δύσκολο να αντιμετωπιστεί, δεδομένου ότι πρέπει να γίνει μόνιμη αλλαγή στις βασικές διατροφικές συνήθειες και την σωματική δραστηριότητα του παιδιού. Για να επιτευχθεί αυτό πρέπει να αλλάξουν οι διατροφικές συνήθειες όλης της οικογένειας. Ολόκληρη η οικογένεια πρέπει ν’ ακολουθήσει προσαρμοσμένο διαιτολόγιο. Φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής αλέσεως θα πρέπει να αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος της διατροφής. Παράλληλα με την αλλαγή των διατροφικών συνηθειών της οικογένειας, πρέπει ν΄ αυξηθεί το ημερήσιο επίπεδο δραστηριότητας της με σωματική άσκηση.
Οι περισσότερες οικογένειες δεν είναι σε θέση να κάνουν αυτές τις αλλαγές στον τρόπο ζωής από μόνες τους και θα επωφεληθούν από την παρακολούθηση από κάποιον ειδικό διατροφολόγο, τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα για 12 εβδομάδες. Η παρακολούθηση πρέπει να συνεχιστεί τουλάχιστον σε μηνιαία βάση για το υπόλοιπο του πρώτου έτους, και στη συνέχεια κάθε 3 έως 4 μήνες έως ότου οι νέες συνήθειες ριζωθούν πολύ βαθιά.

Πώς μπορεί η παχυσαρκία να προληφθεί;

Τα μωρά που θηλάζουν έχουν 30 τοις εκατό λιγότερο κίνδυνο για παχυσαρκία.
Η σωστή διατροφή χωρίς πολλά γλυκά και λιπαρές τροφές, η αποφυγή των αναψυκτικών και η μη υπερβολική κατανάλωση φαγητού μπορεί να αποτρέψει την παχυσαρκία.
Είτε το παιδί σας είναι μωρό είτε έφηβος, τώρα είναι η καλύτερη στιγμή για να βεβαιωθείτε ότι έχει τουλάχιστον 60 λεπτά κάθε μέρα φυσική δραστηριότητα, μέσω του παιχνιδιού ή ακόμη καλύτερα μέσω του αθλητισμού. Ένα από τα σημαντικότερα καθήκοντα των γονιών είναι να διδάξουν στα παιδιά τους κανόνες υγιεινής διατροφής και σωματικής άσκησης.

Σιδηροπενική αναιμία

Το αίμα ως γνωστόν περιέχει τα ερυθρά αιμοσφαίρια, τα λευκά αιμοσφαίρια και τα αιμοπετάλια (που βοηθούν την πήξη του αίματος όταν χρειάζεται). Τα ερυθρά αιμοσφαίρια μεταφέρουν οξυγόνο από τους πνεύμονες σε κάθε μέρος του σώματος και δίνουν στο αίμα το χαρακτηριστικό κόκκινο χρώμα του.   
Αυτή η σταθερή παροχή οξυγόνου στους ιστούς του σώματος είναι απαραίτητη για την υγεία, για την ανάπτυξη και για την ίδια τη ζωή.
Όταν δεν έχουμε αρκετά ερυθρά αιμοσφαίρια στο αίμα μας, έχουμε αναιμία. Η αναιμία μπορεί να μας κάνει να αισθανόμαστε κουρασμένοι, αδύναμοι, και ευέξαπτοι. Μπορεί να προκαλέσει χλωμό δέρμα, πονοκέφαλο, και ανορεξία. Τα παιδιά με αναιμία τείνουν να αρρωσταίνουν πιο συχνά. Η διανοητική τους και η σωματική τους ανάπτυξη επηρεάζονται επίσης.
Ο πιο συνηθισμένος λόγος αναιμίας για ένα μικρό παιδί είναι η ανεπάρκεια σιδήρου. Ο σίδηρος είναι ένα μέταλλο που χρειάζεται το σώμα σας για να φτιάξει τα ερυθρά αιμοσφαίρια. Το αίμα των παιδιών που δεν έχουν αρκετό σίδηρο θα περιέχει μικρότερα κι αναποτελεσματικότερα ερυθρά αιμοσφαίρια.
Ακόμη και πριν παρουσιάσει αναιμία ένα παιδί με ανεπαρκή πρόσληψη σιδήρου μπορεί να εμφανίσει δυσκολίες στη μάθηση. Η μνήμη και οι σχολικές επιδόσεις μειώνονται, όπως επίσης και η αθλητική απόδοση.
Τα παιδιά παθαίνουν σιδηροπενική αναιμία αν δεν παίρνουν αρκετό σίδηρο από τις τροφές, αν χάσουν πάρα πολύ σίδηρο (μέσω αιμορραγίας), ή εάν οι ανάγκες τους για νέα ερυθρά αιμοσφαίρια είναι αυξημένες (όπως συμβαίνει σε περιόδους ταχείας ανάπτυξης). Έτσι, η σιδηροπενική αναιμία είναι πιο συχνή σε βρέφη και σε εφήβους (κυρίως σε νεαρά κορίτσια).
Στα περισσότερα παιδιά συστήνετε μια εξέταση αίματος μεταξύ 6 και 18 μηνών για ν’ αποκλείσουμε αναιμία. Η εξέταση αίματος είναι σημαντική, διότι μπορεί να προσδιορίσει την αναιμία πριν υπάρξουν συμπτώματα. 
Η ανεπάρκεια σιδήρου (ακόμη και ήπιας μορφής) συνδέεται με μείωση της προσοχής, της εγρήγορσης, και της ικανότητας μάθησης. Τα παιδιά με έλλειψη σιδήρου έχουν τάσεις να τρώνε σκόνη, χώμα, φλούδες χρωμάτων κτλ( στοιχεία που περιέχουν σίδηρο).
Η ευερεθιστότητα και η κούραση είναι συχνά συμπτώματα σε ήπια έως μέτρια σιδηροπενική αναιμία. Το λευκό τμήμα των ματιών μπορεί να πάρει  μια γαλαζωπή απόχρωση. Το παιδί φαίνεται χλωμό.
Η παρατεταμένη ή βαριά αναιμία μπορεί να προκαλέσει σημαντική ευερεθιστότητα, μειωμένη όρεξη, επιβράδυνση της ανάπτυξης, πόνο και κάψιμο στη γλώσσα εξαιτίας λέπτυνσης των πλαϊνών επιφανειών της, ή εύθραυστα νύχια. Μπορεί επίσης να υπάρχουν πληγές στις γωνίες του στόματος. Σε πολύ σοβαρές περιπτώσεις, τα παιδιά μπορούν να πάθουν ακόμα και καρδιακή ανεπάρκεια.
Ήπια αναιμία σε φυσιολογικά κατά τα άλλα παιδιά είναι πιθανόν να προκλήθηκε από έλλειψη σιδήρου.
Η αναιμία δεν προκαλείται όμως απαραίτητα από έλλειψη σιδήρου. Τα παιδιά έχουν συχνά μια μικρή, οριακή αναιμία αμέσως μετά από μια ιογενή ασθένεια. Αυτή υποχωρεί από μόνη της. 
Η βελτίωση της διατροφής του παιδιού σας είναι ο πιο σημαντικός τρόπος για την πρόληψη και τη θεραπεία της ανεπάρκειας σιδήρου. Αρκετά τρόφιμα είναι καλές πηγές σιδήρου:
• Μέτρια πηγή σιδήρου: Τόνος,  βρώμη, δημητριακά, βερίκοκα, σταφίδες, σπανάκι, λάχανο, δαμάσκηνα.
• Καλή πηγή σιδήρου: μητρικό γάλα (ο σίδηρος του μητρικού γάλακτος είναι καλύτερα απορροφήσιμος από του αγελαδινού),αυγά, κρέας, συκώτι, ψάρι, κοτόπουλο, γαλοπούλα, η σόγια, τα ξηρά φασόλια, το φυστικοβούτυρο, τα μπιζέλια, οι φακές.
Η βιταμίνης C(όπως ο χυμός πορτοκαλιού),  βοηθάει την απορρόφηση του σιδήρου από τα τρόφιμα που είναι πλούσια σε σίδηρο, επίσης, βοηθά το σώμα να χρησιμοποιήσει το σίδερο.
Εάν η αναιμία είναι σοβαρή, ή αν το παιδί δυσκολεύεται να κάνει σωστή διατροφή τότε δίνουμε στο παιδί συμπλήρωμα σιδήρου(σταγόνες ή σιρόπι). Η θεραπεία κρατάει συνήθως περίπου ένα με δύο μήνες και επαναλαμβάνουμε την εξέταση αίματος για να δούμε αν η αναιμία έχει υποχωρήσει ή χρειάζεται συνέχιση της αγωγής.
Πολλές φορές χρειάζεται να κάνουμε επιπλέον εργαστηριακό έλεγχο για ν ’ αποκλείσουμε ότι η αναιμία δεν οφείλεται σε κάποιο άλλο αίτιο.

Μητρικός θηλασμός

Η σωστότερη διατροφή για το μωρό είναι το ανθρώπινο γάλα γιατί ανταποκρίνεται πλήρως στις ανάγκες του βρέφους, έχει τις απαραίτητες θρεπτικές ουσίες στις καταλληλότερες αναλογίες, τη σωστή γεύση και είναι στην σωστή θερμοκρασία.

Η σύστασή του υπερτερεί του βιομηχανοποιημένου γάλακτος κι αλλάζει ανάλογα με τις διατροφικές ανάγκες του βρέφους τόσο στη διάρκεια του γεύματος ,όσο και κατά την διάρκεια της περιόδου του  θηλασμού. Η σύσταση του επίσης διαφοροποιείται αν το μωρό είναι πρόωρο ή τελειόμηνο κι είναι πάντα προσαρμοσμένη στις εκάστοτε ανάγκες του.

Επίσης περιέχει αντισώματα και ανοσοσφαιρίνες που ενισχύουν την άμυνα του βρέφους ενώ παράλληλα του παρέχει διάφορες θρεπτικές ουσίες για σωστή αύξηση και ανάπτυξη.

Τα παιδιά που θηλάζουν παθαίνουν λιγότερες λοιμώξεις του πεπτικού και αναπνευστικού συστήματος, έχουν μικρότερη πιθανότητα ν’αναπτύξουν αλλεργίες και μακροπρόθεσμα έχουν μικρότερο ενδεχόμενο νόσησης από παχυσαρκία ,σακχαρώδη διαβήτη και νόσους του καρδιαγγειακού συστήματος.

Ο θηλασμός βοηθάει στην καλύτερη διάπλαση της στοματικής κοιλότητας ,αυξάνει τον περισταλτισμό του εντέρου ,οπότε προφυλάσσει από την δυσκοιλιότητα και τέλος βοηθάει την δημιουργία δεσμού μεταξύ μητέρας και βρέφους που είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την πνευματική ανάπτυξη του παιδιού.

Ποιες μητέρες δεν μπορούν να θηλάσουν:

1. Μητέρες που έχουν κάνει πλαστική επέμβαση σμίκρυνσης στήθους, γιατί έχουν καταστραφεί οι γαλακτοφόροι πόροι τους.
2. Μητέρες που πάσχουν από κάποια βαριά νόσο(φυματίωση,aids,κακοήθειες).
3. Μητέρες που λαμβάνουν θεραπεία με φάρμακα που απεκκρίνονται στο γάλα και είναι επιβλαβή για τα βρέφη.  

Ποια μωρά δεν μπορούν να θηλάσουν:
Ο θηλασμός δεν επιτρέπεται στα βρέφη που πάσχουν από γαλακτοζαιμία, φαινυλκετονουρία, σοβαρό νευρoλογικό πρόβλημα και στα πολύ μικρού βάρους πρόωρα. Ο νεογνικός ίκτερος δεν αποτελεί λόγο διακοπής του θηλασμού έστω και προσωρινά.

Για να επιτύχει ο θηλασμός το βρέφος πρέπει να τοποθετηθεί στο μαστό τις πρώτες ώρες μετά τον τοκετό. Ζητείστε από το μαιευτήριο να μην δοθεί συμπλήρωμα ξένο γάλα αν δεν υπάρχει κάποια ειδική ιατρική ένδειξη.

• Το θηλάζον βρέφος δεν έχει ανάγκη άλλων υγρών ούτε κατά τους καλοκαιρινούς μήνες.

• Τους πρώτους 5-6 μήνες το μητρικό γάλα είναι η μόνη τροφή που χρειάζεται το μωρό. Στα αποκλειστικά θηλάζοντα βρέφη πρέπει να χορηγούνται 1-2 σταγόνες την ημέρα  βιταμίνης D (Aquasol).
          
• H μητέρα που θηλάζει πρέπει να έχει μια ισορροπημένη διατροφή, να λαμβάνει συμπληρώματα σιδήρου και ασβεστίου, ν’αποφεύγει τα φάρμακα χωρίς συνταγή γιατρού, να μην καταναλώνει καφέ κι αναψυκτικά και τέλος να μην καπνίζει.
• Είναι επίσης σημαντικό να είναι ήρεμη και ξεκούραστη.

Το ωράριο του θηλασμού είναι ελεύθερο (δηλαδή βάζουμε το βρέφος στο στήθος όταν πεινάσει, περίπου κάθε δύο με τρεις ώρες για 10-15 λεπτά σε κάθε μαστό).

Το βρέφος πρέπει να ζυγίζεται μία φορά την εβδομάδα για να δούμε αν παίρνει το απαιτούμενο βάρος που τους πρώτους μήνες είναι περίπου 200gr κάθε εβδομάδα.

Το μητρικό γάλα μπορεί να διατηρηθεί σε αποστειρωμένο μπιμπερό στην ψύξη του ψυγείου και να χρησιμοποιηθεί μετά από 1 με 2 εικοσιτετράωρα, αφού πρώτα ζεσταθεί. Στην κατάψυξη συντηρείται για 1 μήνα.

Φροντίδα του στήθους
Πλύνατε το στήθος με νερό και σαπούνι και σκουπίστε μαλακά την θηλή. Αν  είναι ερεθισμένη βάζουμε κάποια κρέμα του εμπορίου για λίπανση. Αποφεύγουμε την χρήση οινοπνεύματος γιατί ξηραίνει την περιοχή της θηλής. Η  χρήση ειδικού στηθόδεσμου θηλασμού είναι αναγκαία για την σωστή στήριξη του μαστού. Υπάρχουν ειδικά επιθέματα μιας χρήσης που συγκρατούν τις σταγόνες γάλατος που διαφεύγουν από τον μαστό στα μεσοδιαστήματα των θηλασμών.

Προβλήματα θηλασμού

1. Ερεθισμένες θηλές-ραγάδες: Mπορείτε προσωρινά να χρησιμοποιείτε θηλές σιλικόνης πάνω από την θηλή σας μέχρι να επουλωθεί ο ερεθισμός.
2. Απόφραξη γαλακτοφόρου πόρου(πέτρωμα στήθους): Προσπαθήστε ν’ αδειάσετε καλά τον μαστό με την χρήση κάποιου θήλαστρου ή βάζοντας το μωρό να θηλάσει πιο τακτικά. Οι  ζεστές κομπρέσες επίσης βοηθούν.
3. Μαστίτιδα :  Κοκκίνισμα του μαστού, πυρετός και αδιαθεσία μπορεί να είναι σημάδια φλεγμονής του στήθους. Συμβουλευτείτε τον γιατρό για χορήγηση αντιβιοτικής θεραπείας και αναλγητικών. Παράλληλα για να περάσει η φλεγμονή πρέπει ο μαστός ν’αδειάζει με συχνούς θηλασμούς. Μόνο σε περίπτωση αποστήματος δικαιολογείται διακοπή του θηλασμού.    

Εκτός από τα αναρίθμητα πλεονεκτήματα που έχει ο μητρικός θηλασμός για το βρέφος, εξίσου σημαντικά είναι και τα οφέλη που αποκομίζει η ίδια η μητέρα.
 
Μερικά από αυτά είναι:

• Θηλάζοντας το μωρό σας χάνετε ευκολότερα τα κιλά της εγκυμοσύνης.
• Η μήτρα επανέρχεται γρηγορότερα στη φυσιολογική της κατάσταση με τις συσπάσεις που δημιουργούνται στην διάρκεια του θηλασμού.
• Έρευνες έχουν δείξει ότι ο θηλασμός δρα προστατευτικά στον καρκίνο του μαστού και τέλος είναι αναμφισβήτητα ο γρηγορότερος, ευκολότερος, οικονομικότερος και σωστότερος τρόπος διατροφής του βρέφους.

Τι είναι η τροφική αλλεργία;

Είναι μια αντίδραση από το ανοσοποιητικό σύστημα μετά από την λήψη μιας συγκεκριμένης τροφής. Η αντίδραση αυτή συμβαίνει κάθε φορά που την τρώμε. Οι  τροφικές αλλεργίες είναι πιο συχνές σε παιδιά ηλικίας κάτω των τεσσάρων ετών.

Οι πιο συνηθισμένες αλλεργιογόνες τροφές είναι: 

• το γάλα αγελάδας
• τα αυγά
• το ψάρι
• οι ξηροί καρποί
• τα εσπεριδοειδή
• οι ντομάτες.

Ποια είναι τα συμπτώματα;
Τα παιδιά με τροφική αλλεργία συχνά έχουν πολλά διαφορετικά συμπτώματα όταν καταναλώσουν τροφή που περιέχει ουσίες στις οποίες παρουσιάζουν αλλεργία.  Σε αυτά περιλαμβάνονται:

• σοβαρό βρεφικό έκζεμα ή εξάνθημα του δέρματος
• εμετό και διάρροια χωρίς προφανή λόγο
• ασθματική βρογχίτιδα ή άσθμα
• αλλεργική κρίση (φαγούρα, καταρροή στα μάτια και τη μύτη)

Πώς αρχίζουν οι τροφικές αλλεργίες;
Μια αντίδραση υπερευαισθησίας προς τα τρόφιμα είναι συνήθως τύπου 1 αλλεργική αντίδραση.
Αυτό σημαίνει ότι το ανοσοποιητικό σύστημα του παιδιού σας παράγει μια κατηγορία αντισωμάτων που ονομάζονται IgE ανοσοσφαιρίνες ως απάντηση σε μια συγκεκριμένη τροφή.  Αυτά τα αντισώματα προκαλούν τα αλλεργικά συμπτώματα.

Σχεδόν το ένα τρίτο του πληθυσμού παραλείπουν ορισμένα τρόφιμα από τη διατροφή τους ή τη διατροφή των παιδιών τους επειδή πιστεύουν ότι τους προκαλούν αλλεργική αντίδραση.

Στην πραγματικότητα, μόνο περίπου 3 τοις εκατό των παιδιών υποφέρουν από αλλεργικές αντιδράσεις έναντι των τροφίμων και τα περισσότερα θα το ξεπεράσουν πριν φτάσουν στην ηλικία των τριών ετών.

Οι τύπου 1 αλλεργικές αντιδράσεις είναι σε κάποιο βαθμό κληρονομικές.  Για το λόγο αυτό πρέπει να ενημερώνετε τον παιδίατρο αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό αλλεργίας, αλλεργική ρινίτιδα, έκζεμα ή άσθμα.

Τι πρέπει να κάνετε αν υποπτεύεστε ότι το παιδί σας έχει μια τροφική αλλεργία;

• Επικοινωνήστε με το γιατρό σας και περιγράψτε του τα συμπτώματα.
• Μη βάζετε το παιδί σας σε ένα περιοριστική διατροφή χωρίς την συμβουλή του γιατρού.
• Μια αλλαγή στις κινήσεις του εντέρου του παιδιού σας δεν είναι ένα σημάδι  τροφικής αλλεργίας.
• Το πιο σημαντικό να χαλαρώσετε.  Μην υποθέσετε ότι το παιδί σας πάσχει από μια αλλεργία τροφίμων έως ότου αυτό έχει επιβεβαιωθεί.
• Υπάρχουν ειδικές εξετάσεις που διαγιγνώσκουν το αίτιο της αλλεργίας.

Είναι οι τροφικές αλλεργίες επικίνδυνες και πώς αντιμετωπίζονται;
Μια δίαιτα που καταργεί τις υπεύθυνες για την αλλεργία τροφές είναι η κύρια θεραπεία.
Σε σπάνιες περιπτώσεις, η κατανάλωση ακόμη και ενός μικρού ποσού της τροφής μπορεί να προκαλέσει αναφυλακτικό σοκ (σοβαρή δυσκολία στην αναπνοή και καρδιακή δυσλειτουργία), οδηγώντας σε collapsus. Τo αναφυλακτικό σοκ χρειάζεται άμεση θεραπεία με αδρεναλίνη, ζητήστε αμέσως ιατρική βοήθεια εάν το παιδί σας αρχίζει ξαφνικά να έχει δυσκολία στην αναπνοή.

Σωστή διατροφή η βάση για την καλή υγεία του παιδιού

Οι µητέρες στην προσπάθειά τους να προσφέρουν ότι καλύτερο στα παιδιά τους τα "µπουκώνουν" συνεχώς µε φαγητά και γλυκά ή τους επιτρέπουν να καταναλώνουν τροφές από φαστ φουντ και διάφορα σνακ. Μ αυτό τον τρόπο οι γονείς άθελά τους βλάπτουν την υγεία των παιδιών τους.

Ας ακολουθήσουµε λοιπόν τις παρακάτω 10 εντολές, για παιδιά όχι παχύσαρκα αλλά υγιή κι ευτυχισμένα:

1. Μην πιέζετε το παιδί σας να φάει µαλώνοντάς το. Αν έχει φυσιολογικό βάρος για την ηλικία του, το παιδί τρώει από µόνο του όσο ακριβώς χρειάζεται για να µεγαλώσει. Αν αντίθετα το παιδί σας είναι υπέρβαρο, πρέπει να µειώσετε σταδιακά την ποσότητα του φαγητού χωρίς να στερηθεί τις απαραίτητες τροφές για την ανάπτυξή του, πάντα υπό την καθοδήγηση του παιδιάτρου.
2. Μην αγοράζετε στα παιδιά γαριδάκια, πατατάκια, καραµέλες, µπισκότα, τσίχλες, κρουασάν και σοκολάτες. Αυτά τα τρόφιµα παχαίνουν χωρίς να προσφέρουν χρήσιµα συστατικά για τον οργανισµό. Αν τα παιδιά πεινάνε ανάµεσα στα γεύµατα, µπορείτε να τους προσφέρετε φρούτα, καρότα, αγγούρι ή γιαούρτι.
3. Μην χρησιμοποιείτε ζάχαρη. Αν τους αρέσουν οι γλυκιές γεύσεις προτιµήστε το µέλι.
4. Μαγειρέψτε υγιεινά. Αποφύγετε δηλαδή τα λιπαρά, τα τσιγαριστά στο τηγάνι, τις σάλτσες, τα πικάντικα και τα πολύ αλατισµένα φαγητά. Προτιµήστε το µαγείρεµα στον ατµό για να µη χάνουν, οι τροφές τα θρεπτικά συστατικά τους. Μαγειρέψτε τα λαχανικά µε τη φλούδα τους για να διατηρούνται όλες οι βιταµίνες αναλλοίωτες.
5. Κατάλληλο κρέας για τα παιδιά είναι το μοσχάρι και το κοτόπουλο. Αφαιρέστε καλά τις ίνες, τα λίπη, τις πέτσες και τα νεύρα. Το άσπρο ψάρι είναι υγιεινή τροφή και περιέχει πολλές βιταµίνες. Απαιτεί µεγάλη προσοχή στο καθάρισµα. Μάθετε επίσης το παιδί να τρώει όσπρια. Προτιµήστε φρέσκα και όχι κατεψυγµένα προϊόντα.
6. Πλύνατε καλά τα φρούτα και τα λαχανικά πριν την κατανάλωσή τους από τα παιδιά. Τα αυγά πρέπει να βράζονται περίπου έξι λεπτά. Τα φαγητά που αποψύχονται πρέπει να καταναλώνονται γρήγορα.
7. Να προσέχετε τον συνδυασµό των τρoφών που δίνεται στα παιδιά. Το κρέας π.χ. µπορεί να συνοδευτεί από λαχανικά ή ρύζι και όχι µε πατάτες ή µε μακαρόνια.
8. Να επιµένετε στη λήψη πολλών υγρών από το παιδί. Τα παιδιά µπορούν να πίνουν άφθονο νερό, γάλα, χυµούς φρούτων ή λαχανικών. Να αποφεύγεται η κατανάλωση τσαγιού, κακάο, coca-cola κι ανθρακούχων ποτών (αναψυκτικά).
9. Μέχρι τα τρία του χρόνια απαγορεύεται να δίνουµε στο παιδί σκληρές τροφές όπως ξηρούς καρπούς, µη πολτοποιηµένα φρούτα, σοκολάτες που περιέχουν ολόκληρα αµύγδαλα ή φουντούκια, γιατί µπορεί να σταθούν στο λαιµό ή να πάνε στον πνεύµονα του παιδιού και να το πνίξουν.
10. Μέχρι το παιδί να γίνει 4 ετών να αποφεύγετε τα καρυκεύµατα, τα µπαχαρικά, τις κατεργασµένες τροφές όπως το σαλάµι, το ζαµπόν και τις τροφές που περιέχουν συντηρητικά, Κοιτάτε πάντα τα συντηρητικά π.χ. E10l, Ε230. Ζητείστε από τον παιδίατρό σας την λίστα µε τις χρωστικές και συντηρητικές ουσίες που περιέχονται στα τρόφιµα και αποφύγετε τα προϊόντα µε ουσίες που καταχωρούνται στις ύποπτες ή δυνητικά επικίνδυνες για την υγεία.

Τέλος η καλύτερη συμβουλή είναι να δώσετε εσείς οι γονείς το σωστό παράδειγμα στα παιδιά σας εφαρμόζοντας οι ίδιοι τους κανόνες της υγιεινής διατροφής.

Η διατροφή του μωρού στον πρώτο χρόνο της ζωής του

Για τη διατροφή του παιδιού τους πρώτους δώδεκα μήνες της ζωής του πρέπει να εφαρμόζονται κατά γράμμα οι οδηγίες του παιδιάτρου, γιατί στο διάστημα αυτό η αύξηση του σώματος του βρέφους γίνεται με πολύ γρήγορο ρυθμό, ενώ παράλληλα ωριμάζουν πολύτιμα όργανα, όπως ο εγκέφαλος.

Τους πρώτους έξι μήνες το βρέφος τρέφεται αποκλειστικά με γάλα. Το μητρικό γάλα είναι η ιδεώδης τροφή για το μωρό τουλάχιστον μέχρι την ηλικία των 5-6 μηνών.

Στην περίπτωση που ο θηλασμός δεν είναι εφικτός χορηγείται κονιοποιημένο γάλα αγελάδας ειδικά παρασκευασμένο για τις ανάγκες του βρέφους. Τους καλοκαιρινούς μήνες μπορεί να δοθεί σαν συμπλήρωμα αποστειρωμένο νερό ή χαμομήλι μία ώρα πριν ή μετά το γεύμα.

Στο δεύτερο εξάμηνο το γάλα παύει να είναι η αποκλειστική τροφή του μωρού, παραμένει όμως μία από τις κυριότερες πηγές θερμιδικής πρόσληψης.

Μετά τον πέμπτο μήνα το βρέφος πρέπει να λαμβάνει καθημερινά περίπου μισό λίτρο γάλα το εικοσιτετράωρο. Οι στερεές τροφές προστίθενται στο τέλος του πρώτου εξαμήνου, όταν δηλαδή το μωρό στηρίζει άνετα το κεφάλι του, κάθεται με υποστήριξη, αναγνωρίζει το κουταλάκι του και δείχνει προτίμηση για ορισμένες γεύσεις.

Πιο πρώιμη εισαγωγή στερεών τροφών στο διαιτολόγιο του βρέφους μπορεί να προκαλέσει αλλεργία, άσθμα, διάρροια.

Κάθε καινούργια τροφή για το μωρό πρέπει να δίνεται ξεχωριστά (να απέχει τουλάχιστον μια εβδομάδα από άλλη καινούργια τροφή) και σταδιακά (λίγο-λίγο).

Η σειρά που πρέπει να εισάγονται οι τροφές στο διαιτολόγιο του μωρού είναι η παρακάτω:
Αφού το μωρό συμπληρώσει τον 5ο μήνα δίνεται η κρέμα ριζάλευρο-βανίλια και η φρουτόκρεμα.

• Τον 6ο μήνα δίνεται η κρέμα σιτάλευρου και δημητριακών (farin-lactee).
• Τον 7ο μήνα οι χορτόσουπες κι αργότερα οι κρεατόσουπες.
• Τον 8ο μήνα ο κρόκος του αβγού.
• Τον 11ο μήνα το ψάρι και με τη συμπλήρωση του ενός έτους το λεύκωμα του αυγού (ασπράδι).

Κατά το δεύτερο εξάμηνο που χορηγούνται τροφές υψηλής περιεκτικότητας σε ηλεκτρολύτες πρέπει να δίνεται απαραίτητα στο βρέφος νερό.

Χρήσιμες συμβουλές που πρέπει να γνωρίζει κάθε μητέρα είναι:

1. Πριν ασχοληθεί με την Παρασκευή της τροφής του παιδιού πρέπει να πλένει καλά τα χέρια της με σαπούνι και οινόπνευμα.
2. Τα σκεύη του φαγητού να είναι ολοκάθαρα και τους πρώτους μήνες αποστειρωμένα.
3. Το παιδί πρέπει να τρώει τακτικές ώρες και να μην πιέζεται να φάει περισσότερο απ όσο θέλει. Η ώρα του φαγητού να είναι ήρεμη χωρίς απειλές προκειμένου να φάει.